Machtigen
U kunt op twee manieren iemand anders voor u laten stemmen:
- Met een stempas (dat heet: onderhandse volmacht), of
- Met een formulier (dat heet: schriftelijke volmacht).
Let op: U mag alleen zelf iemand anders vragen om voor u te stemmen. Niemand mag u vragen of hij of zij voor u mag stemmen. U mag ook niet aan iemand anders vragen of u voor die persoon mag stemmen. Dit is strafbaar.
Machtigen met een stempas
Kunt u zelf niet stemmen? Bijvoorbeeld omdat u ziek bent op de dag van de verkiezing. Dan kunt u een andere kiezer toestemming geven om voor u te stemmen. Dit doet u op de achterkant van uw stempas. U kiest zelf wie u machtigt. U kunt alleen iemand machtigen die:
- zelf ook mag stemmen (kiesgerechtigd is);
- tegelijk voor u en voor zichzelf stemt;
- in dezelfde gemeente woont als u.
Zo werkt het machtigen met een stempas
- Vul samen met de andere kiezer de achterkant van uw stempas in.
- Vertel de andere kiezer op welke partij en kandidaat u wilt stemmen.
- Geef uw ingevulde stempas mee aan de andere kiezer die voor u gaat stemmen. De kiezer moet deze stem tegelijk uitbrengen met de eigen stem.
- Geef een kopie van uw identiteitsbewijs mee. Een duidelijke foto van uw identiteitsbewijs op een een telefoon of tablet mag ook.
De andere kiezer moet het volgende meenemen
- uw ingevulde stempas;
- de kopie of duidelijke foto van uw identiteitsbewijs;
- een eigen identiteitsbewijs en eigen stempas.
Let op: Iemand mag voor maximaal 2 andere personen stemmen.
Machtigen met een formulier
U kunt ook iemand anders voor u laten stemmen met een formulier. Dit heet een schriftelijke volmacht.
Wanneer gebruikt u het formulier?
U gebruikt het formulier in deze situaties:
- U kunt op de dag van de verkiezing niet zelf in de gemeente stemmen. Bijvoorbeeld omdat u op vakantie bent of door uw werk buiten de gemeente.
- U kunt geen kopie van uw identiteitsbewijs meegeven aan de kiezer die voor u gaat stemmen. Bijvoorbeeld omdat uw identiteitsbewijs te oud is of omdat u uw identiteitsbewijs kwijt bent.
Zo werkt het machtigen met een formulier
Vul het machtingsformulier in. U kunt dit formulier downloaden via de website van de Rijksoverheid of ophalen in het gemeentehuis.
- Vul het formulier in samen met de andere kiezer die voor u gaat stemmen.
- Lever het formulier vóór vrijdag 13 maart 2026 in bij de gemeente. De andere kiezer ontvangt daarna via de post een schriftelijk volmachtbewijs van de gemeente.
- De andere kiezer neemt het volmachtbewijs mee naar het stemlokaal. De kiezer moet de volmachtstem tegelijkertijd uitbrengen met de eigen stem.
- U hoeft geen kopie of foto van uw identiteitsbewijs mee te geven.
- Vertel de andere kiezer op welke partij en kandidaat u wilt stemmen.
U kunt alleen iemand machtigen die:
- Zelf ook mag stemmen;
- Tegelijk voor u en zichzelf stemt.
Stemt u voor een andere kiezer? Dit zijn belangrijke regels.
De kiezer moet het zelf aan u vragen. U mag dus niet aan andere kiezers aanbieden om voor hen te stemmen. Dat is strafbaar.
- U mag voor maximaal 2 andere kiezers stemmen;
- U stemt tegelijk voor de andere kiezer en voor uzelf;
U en de andere kiezer wonen in dezelfde gemeente; - De kiezer vertelt zelf op welke partij en op welke kandidaat u voor de kiezer moet stemmen.
Let op: het ronselen van volmachten is strafbaar.
- Het is strafbaar om kiezers te vragen hun stempas te ondertekenen en aan u te geven.
- Ook iemand dwingen of omkopen om een machtiging te geven is strafbaar.
- Denkt u dat iemand dit doet? Meld dit dan bij de politie.
Wat mag niet
- Kiezers vragen om hun stempas te ondertekenen en aan u te geven;
- Iemand dwingen of omkopen om een machtiging te geven is strafbaar.
- Denkt u dat iemand dit doet? Meld dit dan bij de politie.
Kunt u geen handtekening zetten?
Wilt u iemand anders voor u laten stemmen, maar kunt u zelf geen handtekening zetten? Dan kan dat toch. Dat kan alleen als op uw identiteitsbewijs staat: ‘niet in staat tot tekenen’. In dat geval hoeft u geen handtekening te zetten op de stempas of op het formulier. Het stemlokaal controleert of deze vermelding op uw identiteitsbewijs staat.
